Ve insan “hayatı” yarattı… / Cumhuriyet-Bilim

Yaratıcıyı oynama sırası insanda. DNA teknolojisi, kopyalama derken sentetik hücre de yaratıldı. Yani cansızdan bir canlı üretildi. Bu sıçramanın insanoğluna ne getireceği belirsiz. Bilim insanları belirsizlikten endişeli. Çünkü hayal gücü, sermaye ve doymak bilmeyen hırslar bu gücü yönlendirecek. Ne de olsa Pandora’nın Kutusu açıldı bir kere. Ali Deniz Uslu – Cumhuriyet/Dergi İnsanın genetik haritasını çıkaran ilk…

Yaşamın kökenlerine giriş / Simbiyogenez

Yaşamın kökenleri üzerine belirli konularda ayrıntılı bir şeyler karalamadan önce bu konu hakkında genel bir fikir sahibi olmanıza yardımcı olacak bir kitap önerisi ile başlamanın daha iyi olacağını düşündüm. Bu görev için seçtiğim kitap ise, teorik fizikçi Freeman Dyson‘ın 1999 basımlı Origins of Life adlı kitabı. Dyson 1923 doğumlu olduğuna göre bu kitabı emekliliğinin ikinci baharında, 76…

Evrenin Evrimi / Kerem Cankoçak (CERN, Cenevre)

Bilimsel bulgular tarih boyunca her zaman dogmalarla çelişmiştir, ama farklı bilimsel disiplinler arasında sürekli bir uyum söz konusudur. Bu yazıda evrenin tarihi ile maddenin evriminden bahsedilecek ve biyolojik evrimin neden kaçınılmaz olduğu gösterilerek, fizik bilimleri ile biyoloji bilimleri arasındaki uzlaşma vurgulanacaktır. İlk bilimsel disiplin olarak Astronomi Eski çağlardan beri insanlar gökyüzünü gözlemişler, bu gözlemlerini çeşitli…

Jeolojik Zamanlar ve Canlıları

Jeolojik Zamanlar ve Canlıları Dünya bundan aşağı yukarı 4 milyar yıl önce şekillenmeye ve ilkel prokaryotlar da yaklaşık 3 milyar yıl önce ortaya çıkmaya başlamıştır. Dünyanın yüzü sabit kalmamış; zaman zaman büyük jeolojik olaylarla ‘Kıvrılmalar = Orojenezier’ ‘le yer kabuğunun şekli değişmiş; dağlar, denizler, göller meydana gelmiş ya da kaybol muştur. Bu arada büyük iklim…

Kalıtsal Sürüklenme

Kalıtsal Sürüklenme Küçük populasyonlarda eşlerin seçimi ve çiftleşme, büyük ölçüde şansa daya nır. Böylece gen havuzlarındaki denge, doğal seçilimden ziyade, şansla meydana ge len olaylarla değişir. İşte küçük populasyonlarda, şansa bağlı olarak meydana gelen üreme olaylarının evrimsel gelişmelerdeki etkisi, SEWALL WRIGHT tarafmdan ‘Genetik Drift = Kahtsal Sürüklenme’ olarak adlandırılmıştır. Küçük populasyonlarda, ben zer bireyler kendi aralarında…

EVRİM NEDİR ?

Bundan yaklaşık 3-4 milyar yıl önce evrensel bir piyango çekilmiş ve büyük bir olasılıkla en büyük ikramiye dünyaya isabet etmiştir.Bu kendi benzerini üretebilen, çoğalabilen, yenilenebilen, değişebilen; fakat ancak belirli koşullar niteliğini koruyabilen canlılığın ilk mayasıdır. Bu eşsiz öz, doğanın eşsiz labaratuvarlarında 3-4 milyar yıl süreyle işlenmiş, dallandırılmış, çeşitlendirilmiş ve geçmiştekini göz önüne almazsak bugün yaşayan…

Diyalektik Materyalizm

Kaba veya mekanik materyalizmden farklı olarak, “tabiat, toplum ve bilinç” olgularını madde de var olduğu ileri sürülen “İç-çelİşmc” yasasına dayayan ve bu çelişme nedeniyle her-şeyin daima daha ileriye ve daha iyiye doğru kendiliğinden hareket ve değişim halinde bu lunduğunu savunan tarihi ve felsefi teoriye di yalektik materyalizm denir. Materyalizm ve hatta “cedel-münakaşa” şek lindeki sözcük…

İlk Çağ Felsefesi

İlk Çağ felsefesi, genel anlamda M.Ö. 700‘lerden başlayıp M.S. 500’lere kadar olan dönemdeki felsefi gelişmeleri kapsamakta ve Antik Çağ felsefesi ile aynı anlamda kullanılmaktadır.ßu görüş, doğu felsefesi ile batı felsefesi arasında kesin bir ayrın varsayıldığında özellikle geçerli bir felsefe tarihi anlayışı olmaktadır.Ancak ilk çağ felsefesi başka bir açıdan Antik Çağ felsefesinden önceki dönemden itibaren gerçekleşen, felsefenin bilgelik, yaşam bilgeliği anlamına…

Epistemoloji

Epistemoloji, bilginin doğası, kapsamı ve kaynağı ile ilgilenen felsefe dalıdır. Bilgi felsefesi olarak da adlandırılmaktadır. İlk çağlarda Thales gibi filozoflar metafizik ile ilgileniyorlardı. Evrenin salt maddesinin bulunması temel bir amaç olmuştu. Ama bu konularda herkesin vardığı farklı fikirler, fikirler arasındaki çelişkiler filozofların insana, dolayısıyla akıl ve bilgiye yönelmesine yol açtı. Bu da insanın bilgilerinin doğruluğunun sorgulanmasına neden oldu. Böylece bilgi…

Toplum Felsefesi

Sosyolojinin bir bilim olarak ortaya çık masından önce, toplumların yapısını anla mak, sorunlarını çözmek ve ona istikrarlı bir yapı kazandırmak maksadına yönelik düşünce biçimlerine verilen ad. İlk insanlarından itibaren toplumu teşkil edenler, sosyal münasebetlerinin düzenli ve karşılıklı hak ve menfaatları dikkate alır tarzda olmasını sağlamak, bunun için mü esseseler kurmak, kanunlar tanzim etmek gibi hususlarda,…

Doğa ve Varlık Felsefesi

Doğa felsefesi, felsefe tarihinde ilk çağ Yunan felsefesinin başlagıcında merkezi tema olarak doğanın ele alındığı felsefe yönelimidir, daha sonra çeşitli biçimlerde sürmüş, yeni nitelikler kazanmış ve yeniden değerlendirilmiştir.   Wikipedia   Felsefenin temel ilgi alanlarından birisi de, varoluşu, bizzat varlığı, araştırmaktır. Bir varlık gerçekten var mıdır. Eğer varsa, nasıl varolmuştur. Bu varlık Reel manada mıdır?; yoksadüşünsel boyutta mıdır?….

Felsefe Nedir?

Felsefe veya düşünbilim, sözcük kökeni olarak Yunanca seviyorum, peşinden koşuyorum, arıyorum anlamına gelen “phileo” ve bilgi, bilgelikanlamına gelen “sophia” sözcüklerinden türeyen terimin işaret ettiği entelektüel faaliyet ve disiplin. “phileo”=sevgi “sophia”=bilgi veya bilmek kelimelerinden türemiştir. Philosophia=bilgelik arayışı, bilgiyi sevmek, araştırmak ve peşinde koşmak anlamlarına gelmektedir. “Filozof” da bilgeliğe ulaşmaya çalışan kişidir. Buna göre, felsefe Yunanlar için, ‘bilgelik sevgisi’ ya da…